VỀ CHỦ BIÊN

Nguyễn Sĩ Bình sinh năm 1954 tại tỉnh Bình Định, là người con thứ nhì trong gia đình có sáu anh em. Tháng 4-1975, giữa lúc đang học tại Sài Gòn, ông theo chương trình di tản từ Việt Nam sang Hoa Kỳ. Sau thời gian đi làm và tiếp tục học, ông tốt nghiệp kỹ sư hạt nhân (nuclear engineer) tại Đại học Maryland, College Park, Maryland, USA. Năm 1981, ông làm việc cho Bechtel Power Corporation. Năm 1983, ông chuyển ngành sang Công ty phát triển địa ốc General Development Corp.

Dù xa quê nhà nhưng ông luôn hướng về Việt Nam. Năm 1985, ông tập trung suy nghĩ những vấn đề đất nước. Sau khi Liên Xô và Đông Âu sụp đổ, ông dành hầu hết thời gian cho hoạt động chính trị. Năm 1991, ông thành lập Đảng Nhân Dân Hành Động tại Việt Nam với chủ trương đấu tranh ôn hòa cho dân chủ hóa đất nước, tiến tới tổ chức bầu cử tự do. Tháng 4-1992, công an Việt Nam đánh phá tổ chức, ông và một số chí hữu tại Sài Gòn bị cáo buộc “lật đổ chính quyền nhân dân” và bị bắt giam.

Trước áp lực từ Chính phủ Hoa Kỳ, các tổ chức quốc tế và đồng bào ở hải ngoại, Nhà nước Việt Nam phải trả tự do vô điều kiện cho ông và các chí hữu sau hơn 14 tháng giam cầm. Sự nghiệp và con đường hoạt động chính trị của ông chính thức sau sự kiện này. Về lại Hoa Kỳ, ông gặp gỡ cộng đồng người Việt nhiều nơi, nhưng sau đó quyết định đến Campuchia, nơi gần với Việt Nam và có nhiều người Việt sinh sống. Chỉ trong thời gian ngắn, Đảng Nhân Dân Hành Động tại Campuchia đã xây dựng nhiều cơ sở, lớn mạnh nhanh chóng và thu hút đông đảo dân chúng tham gia.

Năm 1996, Hà Nội phối hợp với Phnompenh triệt hạ Đảng Nhân Dân Hành Động. Nhiều đảng viên bị bắt và giải giao về Việt Nam trước sự phản đối của các viên chức trong Cao ủy nhân quyền Liên hiệp quốc tại Phnompenh. Về nước, tất cả đều bị buộc tội “trốn đi nước ngoài nhằm chống chính quyền nhân dân”. Người chịu án tù cao nhất 20 năm là ông Lê Văn Tính, cựu dân biểu Việt Nam Cộng hòa, thành viên trong Ban trị sự Giáo hội Phật giáo Hòa Hảo. Đến nay, vẫn còn một số đảng viên trong tù. Sau biến cố đó, Chính quyền Campuchia không cấp chiếu khán cho ông đến quốc gia này nữa.

Tuy vậy, trong thời gian dài từ năm 1997, ông vẫn đi lại khắp các nước láng giềng với Việt Nam vận động và phối hợp thành lập tổ chức chống tham nhũng trong nước.

Mùa hè năm 2005, cụ Hoàng Minh Chính được sang Hoa Kỳ chữa bệnh qua bảo lãnh của bác sĩ Nguyễn Xuân Ngãi. Một giai đoạn mới trong hoạt động chính trị của ông Nguyễn Sĩ Bình bắt đầu. Trước khi sang Hoa Kỳ, vào tháng 6-2005, cụ Hoàng Minh Chính đã thành lập Phong Trào Dân Chủ Việt Nam ở trong nước và sau đó phối hợp hoạt động cả trong và ngoài nước với sự cộng tác đắc lực của ông Nguyễn Sĩ Bình. Tháng 6-2006, Đảng Nhân Dân Hành Động đã giúp cụ Hoàng Minh Chính tuyên bố phục hoạt Đảng Dân Chủ Việt Nam.

Trong tình thế mới, ông được Đảng Nhân Dân Hành Động cho phép ông rời khỏi Đảng, thay thế lâm thời là cố vấn Nguyễn Tường Bá, người sau đó được bầu giữ chức vụ quyền Chủ tịch Đảng Nhân Dân Hành Động.

Tháng 9-2007, ông Nguyễn Sĩ Bình chính thức tham gia Đảng Dân Chủ Việt Nam với bí danh Nguyễn Tâm, được Tổng Thư ký Hoàng Minh Chính bổ nhiệm làm phụ tá, cố vấn cấp cao và được quyền quyết định các vấn đề thay cho Tổng Thư ký. Tháng 2-2008, Tổng Thư ký Hoàng Minh Chính qua đời. Đầu tháng 7-2008, ông được bầu vào chức vụ Trưởng ban Thường vụ Trung ương Đảng Dân Chủ Việt Nam nhiệm kỳ 2006 – 2011, lãnh đạo Đảng tiếp tục con đường của cố Tổng Thư ký.

Ngày 1-9-2008, ông cùng Ban Thường vụ ra bản Tuyên bố quan điểm của Đảng Dân Chủ Việt Nam. Nội dung Tuyên bố nêu rõ tính chính danh của Đảng, vẫn đường lối hoạt động ôn hòa, xem đảng cầm quyền là đối tác chính trị, cùng các chính đảng xây dựng và bảo vệ đất nước. Với quan điểm này, Đảng Dân chủ Việt Nam đã nhận được khá nhiều ủng hộ cả trong và ngoài nước.

Trong hai ngày 27 và 28 tháng 3-2009, ông Nguyễn Sĩ Bình đến Thái Lan, tổ chức cuộc họp tại Phuket với chí hữu Lê Công Định, Trần Huỳnh Duy Thức. Đây là cuộc họp bàn thảo các vấn đề và giải pháp quan trọng cho Việt Nam, trong đó quan trọng hàng đầu là giúp đảng viên phục hoạt Đảng Lao động và Đảng Xã hội, thanh lọc đảng viên liêm chính ra khỏi thành phần tham nhũng trong hàng ngũ Đảng Cộng sản. Cuộc họp cũng quyết định cần phải thông báo cho toàn Đảng toàn dân biết thực chất của tình hình đất nước qua các giai đoạn lịch sử và đề ra một hướng đi cho tương lai thông qua cuốn sách “Con đường Việt Nam”. Nhưng khi công cuộc mới bắt đầu, Nhà nước Việt Nam bất chấp pháp luật và công luận, đã bắt giam ông Thức, ông Định cùng một số chí hữu nòng cốt Đảng Dân chủ Việt Nam.

Dù vậy, cuốn sách “Con đường Việt Nam” như đã dự định, vẫn được ra đời.

NXB Thời Đại Mới
Ngày 16 tháng 3 năm 2010